Bîrnebûn 68 (2017)

📜 Orta Anadolu Kürtleri Tarihi › Dönem VII: Avrupa’ya göç ve diaspora ›Bîrnebûn 68 (2017)

Bîrnebûn dergisinin 68. sayısı 2017 baharında İsveç'te (Apec Förlag, Spånga) yayımlanmıştır. Derginin alt başlığı artık "kovara hunerî, çandî û lêkolînî ya kurdên anatoliyê"dir, yani "Anadolu Kürtlerinin sanat, kültür ve araştırma dergisi". Sorumlusu Alî Çîftçî, editörleri Ali Çîftçî, Seyfi Doğan ve Muzaffer Özgür'dür. Dergi yılda üç sayı çıkar. Destekçileri İsveç'teki Waqfa Kurdên Anatoliya Navîn ile Almanya'daki Komela Ziman'dır.^[1] Kesin

Sayı neredeyse tamamen Kurmancî yazılmıştır. Bu, 18 Şubat 2017'deki Darmstadt toplantısında alınan "yalnız Kürtçe" kararının sonucudur. Oysa Bîrnebûn 1 (1997) büyük ölçüde Türkçeydi. Bu sayfa sayının bütün yazılarını içindekiler sırasıyla listeler. Her yazının Türkçe özetini, kaynak eleştirisini ve wikideki öteki kaynaklarla karşılaştırmasını içeren ayrı bir inceleme sayfası vardır.

İçindekiler

s.	Yazı	Yazar	Tür	İnceleme
3	Roja rojnamegerîya kurdî (iç kapak notu)	Alî Çîftçî	Not	Kısa yazılar, başyazı ve künye (Bîrnebûn 68, 2017)
6–7	Ji bîrnebûnê (başyazı)	Alî Çîftçî	Başyazı	Kısa yazılar, başyazı ve künye (Bîrnebûn 68, 2017)
8	Êrîşa terorîstî li Stockholmê	Alî Çîftçî	Haber-yorum	Kısa yazılar, başyazı ve künye (Bîrnebûn 68, 2017)
9–10	Konferensa li ser kurdên Anatoliya Navîn (Brüksel, 27.4.2017)	Nuh Ateş	Haber	Konferensa li ser kurdên Anatolîya Navîn (Bîrnebûn 68, 2017)
11	Ji bo serxwaşîyê li ba tora medya Rûdawê	Muzaffer Özgür	Haber	Kısa yazılar, başyazı ve künye (Bîrnebûn 68, 2017)
12–14	Civîna Bîrnebûnê li Darmstadê (18.2.2017)	Seyfi Doğan	Toplantı notu	Civîna Bîrnebûnê li Darmstadê (Bîrnebûn 68, 2017)
15–16	Ziyareta kitêbxana kurdî	Seyfi Doğan	Anı	Ziyareta kitêbxana kurdî (Bîrnebûn 68, 2017)
17–24	Asîmîlasyon û rewşa zimanê kurdî di nav kurdên Anatoliyayê de	Memê Mala Hine	İnceleme	Asîmîlasyon û rewşa zimanê kurdî di nav kurdên Anatolyayê de (Bîrnebûn 68, 2017)
25–26	Hekata Hemê Mamê	Muzaffer Özgür	Sözlü anlatı (Haymana)	Hekata Hemê Mamê (Bîrnebûn 68, 2017)
27–29	Şopên dema xatirxwaztinê – VIII	Nuh Ateş (Nuhê Hecî Malê Herşîd)	Anı-anlatı dizisi	Şopên dema xatirxwaztinê – VIII (Bîrnebûn 68, 2017)
30–31	Wêne	Seyfi Doğan	Anı	Wêne (Bîrnebûn 68, 2017)
32–33	Kerme	Seyfi Doğan	Anı, maddi kültür	Kerme (Bîrnebûn 68, 2017)
34–36	Mîna xewneke şeva	Nurî Aldur	Gezi anısı	Edebî yazılar ve şiirler (Bîrnebûn 68, 2017)
37–38	Pêkenî – Serhatî	Nuh Ateş	Mizah	Pêkenî – Serhatî ve Kum û bin kum (Bîrnebûn 68, 2017)
39–40	Kum û bin kum	Nuh Ateş	Mizah-deneme	Pêkenî – Serhatî ve Kum û bin kum (Bîrnebûn 68, 2017)
41–52	Bipêşveçûna dîrokî ya zimanê kurdî û hin taybetmendiyên wî yên xweser	Dr. Zerdeşt Haco	Dil tarihi	Bipêşveçûna dîrokî ya zimanê kurdî û hin taybetmendiyên wî yên xweser (Bîrnebûn 68, 2017)
53–55	Bermekiyên Kurd di kûraniya dîrokê da –2–	Dr. Sozdar Mîdî (E. Xelîl); çev. Mustefa Reşîd	Tarih (çeviri)	Bermekiyên Kurd di kûraniya dîrokê da –2– (Bîrnebûn 68, 2017)
56–62	Sîyarê Têrika –11	Dr. Mikaîlî (Fikret Yıldız)	Roman tefrikası (Polatlı Mikaîlî ağzı)	Sîyarê Têrika –11 (Bîrnebûn 68, 2017)
63–67	Kilamên me	Mem Xelikan	Kilam derlemesi (şivan)	Kilamên me: Şivan (Bîrnebûn 68, 2017)
68–74	Dara Merxê çawa bû Dara Mestê? Û Hamidiye an Celikan	Durxaneya Cellikanî	Yer adı incelemesi + sözlükçe	Dara Merxê çawa bû Dara Mestê? Û Hamidiye an Celikan (Bîrnebûn 68, 2017)
75	Xewa şevên serpas	Xizan Şîlan	Şiir	Edebî yazılar ve şiirler (Bîrnebûn 68, 2017)
76	Roja gulanê	Seyfi Doğan	Şiir	Edebî yazılar ve şiirler (Bîrnebûn 68, 2017)
77–84	Kilama Elê Hecî	Bavê Lezgîn-Evdî Hesqera-Ezman B.	Ağıt (Karacadağ, Kulu)	Kilama Elê Hecî (Bîrnebûn 68, 2017)
85–90	Gelkujîya ermenîyan gelkujîya êzdîyan jî bû	Têmûrê Xelîl	Tarih (çeviri ağırlıklı)	Gelkujîya ermenîyan gelkujîya êzdîyan jî bû (Bîrnebûn 68, 2017)
91–92	Apec kitap tanıtımı; arka kapak (Lukman Ahmed)	—	—	Kısa yazılar, başyazı ve künye (Bîrnebûn 68, 2017)

Yazar adları içindekilerden (s. 5) ve yazı başlarından alınmıştır. Başlıklar Kurmancî asıllarıyla verilmiştir.

Sayının genel değerlendirmesi

Orta Anadolu için en değerli yazılar:
- Celikan/Yeşilyurt (Kulu) yer adı incelemesi. Yazar 1893'teki "Hamidiye" ad verme kaydını aktarır, ancak alıntılardan biri başka bir köye aittir.
- Kilama Elê Hecî, Karacadağ (Kulu) çevresinden 1931'de ölen birine yakılmış bir ağıttır. Ağıtta sonraki dönemlere ait ayrıntılar da vardır.
- Sîyarê Têrika tefrikası, Mikaîlî ailesinin belgelenmiş 19. yüzyıl tarihini romanlaştırır.
- Asimilasyon yazısı, Kerme anısı ve şivan kilamları.
Yazar kimliği: "Dr. Mikaîlî", Fikret Yıldız'ın mahlasıdır. Bunu dört bağımsız kaynak doğrular. Bîrnebûn 1 incelemelerinde bu kimlik "muhtemel" olarak verilmişti. Kesin
Tarih iddiaları: Brüksel konferansında Haymana'ya ilişkin "12. yüzyıl" ve "15. yüzyıl" tarihleri dile getirilmiştir. Bu tarihler 1799 berat ve 1851 iskân kayıtlarıyla desteklenmez. Hipotez
Genel Kürt tarihi yazıları: Bermekîlerin Kürt kökenli olduğu iddiası akademik literatürde desteklenmez. Ermeni ve Ezidi yazısında ise birkaç olgusal hata vardır (Talat Paşa'nın görevi, tarihler, coğrafya). Ayrıntılar ilgili inceleme sayfalarındadır.