Orta Anadolulu Boksör: Engin Erdoğan ile Söyleşi (Veger 7, 2004)
📜 Orta Anadolu Kürtleri Tarihi › Dönem VII: Avrupa’ya göç ve diaspora ›Orta Anadolulu Boksör: Engin Erdoğan ile Söyleşi (Veger 7, 2004)
"Orta Anadolulu Boksör", Veger dergisinin 7. sayısında (Adar/Mart 2004) yayımlanan beş sayfalık bir söyleşidir. Söyleşiyi Avusturya'da yaşayan boksör Ömer Yüce, yine Avusturya'da yaşayan boksör Engin Erdoğan ile yapmıştır.[1] Erdoğan 1978'de Babakonağı (eski adı Gelesin, Aksaray) köyünde doğduğunu, 1986'da ailesiyle Avusturya'ya gittiğini ve Salzburg'da boks yaptığını anlatır. Söyleşi spor kariyerinin yanı sıra Kürt kimliği, diaspora gençliği ve 28 Mart 2004 yerel seçimleri üzerine görüşler içerir.
Yazının içeriği
- Söyleşinin tarihi. Erdoğan "önümüzdeki hafta belediye seçimleri var" der. Bu, söyleşinin 28 Mart 2004 yerel seçimlerinden yaklaşık bir hafta önce, Mart 2004'ün üçüncü haftasında yapıldığını gösterir (H). "Yeni yılın barış ve demokrasi getirmesini diliyorum" sözü Newroz'a (21 Mart) gönderme olabilir (yorum).[1]
- Köken. "1978 yılında Aksaray'ın Gelesin (Babakonağı) köyünde dünyaya geldim. Aslen biz Amedliyiz." Erdoğan, ailesinin "sürgünlerden nasibini aldığı için" İç Anadolu'ya sürgün edildiğini ve "yüzyıllarca sürgünlerde" yaşadıklarını söyler; buna rağmen dil ve kültürün kaybolmadığını vurgular.[1] Sözlü rivayet
- Göç ve eğitim. Babası uzun yıllardır Avusturya'da çalışmaktadır. Engin 1986'da annesi ve kardeşleriyle Avusturya'ya gelir. Altı kardeşin ikincisidir. İlk, orta ve meslek okulunu kaynakçı ve tornacı olarak bitirir.[1]
- Boksa başlangıç. 1993'te Ömer Yüce'nin de çalıştığı "Bc Obendorf" [BC Oberndorf] boks kulübünde, antrenör "Herman Heim"in yanında boksa başlar. Antrenörün "Kürtler böyle mücadeleci, başarılı ve dürüst insanlardır" dediğini aktarır.[1]
- Aile ve dil. Ailede ve akrabalar arasında Kürtçe konuştuklarını, aile içi ilişkilerin dil ve kültürü yaşatmada "büyük bir ilham kaynağı" olduğunu söyler.[1]
- Başarılar (Erdoğan'ın beyanı). 92 resmî maç; 6 kez Avusturya gençlik şampiyonluğu; 1994'te Avusturya gençler şampiyonu ve "yılın en iyi teknik sporcusu"; 10 yıl Avusturya millî takımında uluslararası turnuvalarda altın, gümüş ve bronz madalyalar; 2002'de "Avusturya profesyonel ön aşama şampiyonu" ve yine "yılın en iyi teknik sporcusu"; toplam "75 tane" kupa ve madalya. Mazlum Doğan Kültür ve Spor Festivali'nde "dünya şampiyonu Bekir Barak" ile berabere kalıp birinciliği paylaştığını söyler.[1] Sözlü rivayet
- Profesyonel boks örgütleri. Erdoğan WBO, WBA, WBC ve IBF'yi anlatır. Anlatımdaki kuruluş tarihleri ve adlar hatalıdır (bkz. aşağıda).[1]
- 2003 maçları (beyan). "2003 yılında dünya profesyonel (WBO) grubunda iki maç yaptım": ilkinde "uluslararası federasyon şampiyonu olan Çekoslovak"ı, ikincisinde Rusya adına dövüşen bir boksörü yendiğini ve "73 kiloda" dünya şampiyonluğuna yaklaştığını söyler. Dünya şampiyonluğunu "halkına hediye etmeye" söz verir.[1] Sözlü rivayet
- Hedefler. En büyük hedefi WBO'da kendi sıkletinde dünya şampiyonu olmak, ileride de bir "Kürdistan millî takımı" ve "millî komite"de yer almaktır.[1]
- Gençlik ve spor. Sporun toplumsal kaynaşma aracı olduğunu, ama bugün gençliği siyasetten uzaklaştıran bir alana dönüştürüldüğünü savunur. Kürt gençlerinin başarılarının Türkiye'de "Türk diye lanse edildiğini" söyler; başarılı gençlerden bir "Millî Takım" kurulmasını önerir.[1]
- Siyasi görüşler. Abdullah Öcalan'a uygulanan tecridin kaldırılmasını ister. İç Anadolulu Kürtleri yerel seçimlerde DEHAP'ı desteklemeye çağırır. Bunlar söyleşilenin kendi görüşleridir.[1]
- Boş zaman. Sinema, doğa gezileri, "Salzburg Mezopotamya Kültür ve Spor Derneği" ve Özgür Politika gazetesi.[1]
- Amed. "Önümüzdeki yıllarda Amed'de yerleşmeyi düşünüyorum" der; tam yerleşmese de oradaki kültürü "az da olsa" yaşamak ister.[1]
Dış kaynaklarla kariyer
- Amatör. Avusturya büyükler şampiyonasında (Stockerau, 8–9 Kasım 2002) 75 kg'da şampiyon "Engin Erdogan"dır.[2] 2000 şampiyonasında (Viyana, 4–5 Kasım 2000) 75 kg finali Robert Moser – Engin Erdogan olarak "WO" (hükmen) sonuçla kayıtlıdır; kazanan olarak Moser listelenmiştir.[3] Muhtemel
- Profesyonel. BoxRec'e göre Engin Erdogan (ID 239588) Aksaray doğumlu, Avusturya uyruklu, Salzburg'da oturan bir boksördür. İlk profesyonel maçı 7 Aralık 2003'te Salzburg'dadır. Kariyeri 2003–2010 arasıdır: 17 maç, 13 galibiyet (6'sı nakavtla), 4 yenilgi (1'i nakavtla), 67 raunt; son sıkleti süper ortadır.[4] Muhtemel
| # | Tarih | Yer | Sonuç | Not |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Aralık 2003 (7 Aralık) | Salzburg | G | İlk maç |
| 2 | Şubat 2004 | KATO Eventhalle, Viyana | M | |
| 3 | Mayıs 2004 | Budo Center, Viyana | G | |
| 4 | Ekim 2004 | City Hall, Štúrovo (Slovakya) | G | |
| 5 | Kasım 2004 | Stadthalle, Steyr | G | |
| 6 | Aralık 2004 | Sporthalle Alpenstraße, Salzburg | G | |
| 7 | Şubat 2005 | Boxfabrik, Münih | G | |
| 8 | Nisan 2005 | Sporthalle Alpenstraße, Salzburg | G | |
| 9 | Mayıs 2005 | Alabama Club, Münih | G | |
| 10 | Ekim 2005 | Leondinger Sporthalle, Leonding | G | |
| 11 | Kasım 2005 | Trend Eventhotel Pyramid, Viyana | M | Boş EBF Avrupa orta sıklet unvanı (ilk kez verilen) |
| 12 | 31 Mart 2007 | Olympiahalle, Münih | M | Rakip Robin Krasniqi, çoğunluk kararı[5] |
| 13 | Haziran 2007 | Sporthalle Alpenstraße, Salzburg | G | |
| 14 | Eylül 2008 | Messehalle, Burghausen | G | |
| 15 | Nisan 2009 | Messehalle, Burghausen | G | |
| 16 | Nisan 2010 | Gaswerk, Augsburg | G | |
| 17 | Haziran 2010 | Dachau | M | Son maç |
Toplam: 13 galibiyet, 4 yenilgi (H; tablo sayımı BoxRec özetiyle aynı).[4]
- Belgesel. Hermann Peseckas'ın 2005 tarihli 40 dakikalık belgeseli Engin Erdogan boxt sich durch, Salzburg'da yaşayan iki Kürt boksörü, Engin'i ve Ömer'i anlatır. Tanıtım metnine göre ikisi de BC Oberndorf'ta antrenör Hermann Heim'ın takımındadır. Engin Türkiye'de okul yolunda Kürt olduğu için dövüldüğünü, Kürtçe konuştuğu için cezalandırıldığını anlatır; Salzburg'da Hallwang/Mayrwies'te okula başlamıştır.[6] Muhtemel
Kaynak eleştirisi / değerlendirme
- Doğrulanan bilgiler. Doğum yeri Aksaray (BoxRec), Salzburg'da oturma, BC Oberndorf ve antrenör Hermann Heim (belgesel tanıtımı), Ömer Yüce ile aynı takımda olma ve 2003 sonunda profesyonelliğe geçiş dış kaynaklarla uyumludur.[4][6] Söyleşideki "Bc Obendorf" ve "Herman Heim" yazımları hatalıdır; doğrusu "BC Oberndorf" ve "Hermann Heim"dır.
- Gelesin = Babakonağı. Vikipedi'ye göre Babakonağı'nın adı 1928 kayıtlarında Gelesin'dir (Nişanyan, Index Anatolicus).[7] Köy Aksaray merkez ilçesine bağlıdır, il merkezine 47 km uzaklıktadır; köyün kendi sitesine göre Aksaray–Nevşehir arasında, Ortaköy'e 16 km uzaktadır.[8] Muhtemel
- "Doğu Anadolu" mu, "Orta Anadolu" mu? (!) Belgesel tanıtımı iki boksörü "Doğu Anadolu doğumlu" (in Ostanatolien geboren) diye tanıtır.[6] Bu, söyleşideki Aksaray doğum yeriyle ve BoxRec ile çelişir. Tanıtım metni muhtemelen genel bir "Kürt = Doğu" kalıbı kullanmaktadır (yorum).
- 2003 "WBO" maçları (!). BoxRec'te 2003'te yalnız bir profesyonel maç vardır (7 Aralık, Salzburg, galibiyet). İkinci maç Şubat 2004'te Viyana'dadır ve yenilgiyle bitmiştir.[4] Söyleşide anlatılan "iki galibiyet" bu kayıtla uyuşmaz. WBO bir sanksiyon örgütüdür; "WBO grubunda maç" diye bir lig yoktur. İlk maçlarındaki bir boksörün "dünya şampiyonluğuna yaklaşması" da gerçekçi değildir. 1993'ten sonra Çekoslovakya da yoktur ("Çekoslovak" muhtemelen Çek ya da Slovak). Rakip adları doğrulanamadı.
- "2002 Avusturya profesyonel ön aşama şampiyonu" (!). Dış kaynakta 2002 için doğrulanan unvan amatör Avusturya şampiyonluğudur (75 kg).[2] Söyleşideki ifade muhtemelen bu unvanı kastediyor. 6 gençlik şampiyonluğu, 1994 gençler şampiyonluğu, "yılın teknik sporcusu" seçilmeleri, 92 maç ve 75 kupa doğrulanamadı.
- Sıklet. Erdoğan "73 kilo" der. Amatör kayıtta 75 kg, BoxRec'te orta ve süper orta sıklet görünür. "73 kg" Avusturya'da bilinen bir sıklet sınırı değildir; yaklaşık bir değer olmalı (yorum).
- Örgüt tarihleri yanlış (!). Söyleşiye göre WBO 1920'de Amerika'da "Dünya Boks Konseyi" adıyla, WBA 1963'te Meksika'da, WBC ve IBF 1983'te kurulmuştur. Doğrusu: WBA 1921'de ABD'de National Boxing Association adıyla kurulmuş, 1962'de WBA adını almıştır; WBC 14 Şubat 1963'te Meksiko'da kurulmuştur; IBF 1983'te, WBO 1988'de kurulmuştur.[9] Söyleşi WBA ile WBC'nin bilgilerini karıştırmış, WBO'yu en eski örgüt sanmıştır.
- Bekir Barak ve festival. Mazlum Doğan Gençlik Kültür ve Spor Festivali, Avrupa'da Kürt gençlerinin her yıl düzenlediği bir festivaldir.[10] "Dünya şampiyonu Bekir Barak" adlı bir boksör ve bu maç hakkında kaynak bulunamadı; doğrulanamadı.
- Gerçekleşmeyen maç. The Irish Times, Andy Lee'nin 10. profesyonel maçının 7 Temmuz'da Köln'de "Salzburglu Engin Erdogan" ile yapılacağını duyurmuştur (2007).[11] BoxRec'te Temmuz 2007'de böyle bir maç yoktur; maç muhtemelen yapılmamıştır. Muhtemel
- "Aslen Amedliyiz". Ailenin Diyarbakır kökenli olduğu ve "sürgün" ile İç Anadolu'ya geldiği bilgisi aile anlatısıdır; kaynak gösterilmez. Orta Anadolu Kürtleri sayfasındaki genel çerçeve (1691'den itibaren mecburî iskân; Diyarbekir–Urfa–Karacadağ hattı) ile uyumludur, ama Gelesin özelinde doğrulanmamıştır. Sözlü rivayet
- Söyleşinin niteliği. Söyleşiyi yapan Ömer Yüce, söyleşilenin kulüp arkadaşıdır ve kendi adı da cevaplarda geçer. Söyleşi bağımsız bir gazetecilik metni değil, dayanışma ve tanıtım amaçlı bir metindir. Siyasi bölümler 2004 seçim öncesi diaspora siyasetinin dilini yansıtır.
- Ad benzerliği uyarısı. Wikideki Ömeranlı Ölüm Kayıtları Toplu Envanteri sayfası "Engin Erdoğan" aramasında sonuç verir; sayfada Erdoğan soyadlı ve "Engin" adını içeren ayrı kayıtlar vardır. Boksör Engin Erdoğan Aksaray–Gelesin doğumludur ve Ömeranlı ile bir bağı kaynaklarda geçmez. Bu kayıtlarla hiçbir eşleştirme yapılmamıştır.
Ayrıca bakınız
- Derginin bütün yazıları: Veger 7 (2004)
- Babakonağı
- Orta Anadolu Kürtleri
- İç Anadolu Kürtlerinde Yerel Basın ve Diasporadaki Kültürel Yayıncılık
Kaynakça
- ↑ 1,00 1,01 1,02 1,03 1,04 1,05 1,06 1,07 1,08 1,09 1,10 1,11 1,12 1,13 Ömer Yüce, "Orta Anadolulu Boksör: Engin Erdoğan ile Söyleşi", Veger 7 (2004), s. 71–75.
- ↑ 2,0 2,1 "Austrian National Championships – Stockerau – November 8–9 2002", Amateur Boxing Results (amateur-boxing.strefa.pl/Nationalchamps/Austria2002.html), erişim 5 Ekim 2026.
- ↑ "Austrian National Championships – Vienna – November 4–5 2000", Amateur Boxing Results (amateur-boxing.strefa.pl/Nationalchamps/Austria2000.html), erişim 5 Ekim 2026.
- ↑ 4,0 4,1 4,2 4,3 "Engin Erdogan", BoxRec, boxrec.com/en/box-pro/239588 ve boxrec.com/ru/box-pro/239588 (erişim 5 Ekim 2026).
- ↑ "Robin Krasniqi – Engin Erdogan", FightFax (fightfax.com), 31 Mart 2007, erişim 5 Ekim 2026.
- ↑ 6,0 6,1 6,2 "10.07. – Salty Doks: Engin Erdogan boxt sich durch", Studio West (studiowestfilm.com), 5 Temmuz 2021 (film: Hermann Peseckas, 2005, 40 dk.), erişim 5 Ekim 2026.
- ↑ "Babakonağı, Aksaray", Vikipedi (tr.wikipedia.org), erişim 5 Ekim 2026.
- ↑ "Köyümüz Hakkında", Gelesin Köyü (gelesin.net), erişim 5 Ekim 2026.
- ↑ "World Boxing Association", "World Boxing Council", "International Boxing Federation", "World Boxing Organization", Wikipedia (en.wikipedia.org), erişim 5 Ekim 2026.
- ↑ "Mazlum Doğan Festivali Bonn'da", Yeni Özgür Politika (ozgurpolitika.com), erişim 5 Ekim 2026.
- ↑ "Dunne's next defence likely to be abroad", The Irish Times, 2007 (irishtimes.com/sport/dunne-s-next-defence-likely-to-be-abroad-1.1212271), erişim 5 Ekim 2026.