**Pepûk Café Bilgileri**
Tür	Bağımsız kültür ve bilgi girişimi
Merkez	Ömeranlı
Kurucu	Dr. Gülabi CELEP
Odak	Bilim, kültür, ekoloji, sözlü tarih ve toplumsal hafıza
Dönem	2026-
Çalışma biçimi	Açık, katılımcı, saha temelli ve toplum odaklı

Hafızanın İzinde – 19–25 Temmuz 2027

Kültür, sanat, dil ve etnografya haftası

Temel Bilgiler

Tarih: 19–25 Temmuz 2027

Yer: Pepûk Café – Ömeranlı ve çevredeki kültürel alanlar

Günlük program saatleri: 12.00–23.00

Program dizisi: Pepûk 2027 Tematik Haftaları

Genel tema: Köklerden Kanatlara

Hafızanın İzinde, Ömeranlı ve çevresinin kültürel mirasını, yerel dillerini, göç hikâyelerini, aile arşivlerini, eski yer adlarını, etnografik nesnelerini, müziğini, edebiyatını ve gündelik yaşam kültürünü araştırmayı ve kayıt altına almayı amaçlayan bir tematik haftadır.

Program geçmişi yalnızca nostaljik biçimde hatırlamakla sınırlı değildir. Amaç; yaşlıların hafızasında, aile albümlerinde, yer adlarında, şarkılarda, nesnelerde ve gündelik dilde yaşayan bilgileri gelecek kuşakların erişebileceği kalıcı kaynaklara dönüştürmektir. Bu nedenle katılımcılar yalnızca anılarını paylaşan kişiler olarak değil, bilginin sahibi, taşıyıcısı ve ortak üreticisi olarak konumlandırılır.

Bilgi notu: Pepûk adı, yerel hafızada simgesel bir anlam taşıyan Pepûk kuşu ile ilişkilidir; bu kuş ibibik kuşu olarak da bilinir.

Genel Tanıtım

Hafızanın İzinde haftası, Pepûk 2027 Tematik Haftaları içindeki üçüncü program olarak 19–25 Temmuz 2027 tarihleri arasında düzenlenmektedir. Haftanın ana ekseni, Ömeranlı'nın kültürel mirasını yalnızca hatırlamak değil; sözlü tarih, aile arşivi, yer adları, etnografik nesneler, çok dilli anlatılar ve görsel kayıtlar üzerinden düzenli biçimde belgelemektir.

Program, yaşlı kuşakların taşıdığı bilgi ile gençlerin kayıt, dijitalleştirme ve kısa film üretimi becerilerini aynı zeminde buluşturur. Böylece hafıza çalışması, yalnızca geçmişe dönük duygusal bir çağrı değil; gelecek kuşaklar için erişilebilir, düzenlenmiş ve paylaşılabilir kaynaklar üretme sürecine dönüşür.

Pepûk Café – Ömeranlı ve çevredeki kültürel alanlar bu hafta boyunca hem buluşma hem arşivleme hem de sergileme mekânı olarak düşünülmektedir. Eski fotoğraflar, yer adları, dengbêj anlatıları, kilam, stran, şiir, kısa video ve köy tiyatrosu gibi başlıklar sayesinde kültürel hafıza çok yönlü bir üretim alanı olarak ele alınır.

Haftanın Amaçları

Ömeranlı'nın sözlü ve görsel hafızasını kayıt altına almak: Anlatılar, fotoğraflar, belgeler ve gündelik hafıza unsurlarını dağılmadan önce belgelemek.
Yaşlı kuşakların taşıdığı bilgileri gençlerle buluşturmak: Hafıza aktarımını kuşaklar arası canlı bir öğrenme süreci hâline getirmek.
Eski fotoğraf, belge ve aile arşivlerini dijitalleştirmek: Kırılgan aile malzemelerini koruma ve erişim açısından daha sürdürülebilir bir düzene taşımak.
Yerel dildeki kelime, deyim, ninni ve anlatıları derlemek: Gündelik dilde yaşayan kültürel birikimi görünür kılmak.
Kaybolan yer adlarını ve kültürel mekânları belgelemek: Toplumsal hafızanın coğrafyayla kurduğu bağı yeniden izlenebilir hâle getirmek.
Etnografik nesneler için düzenli bir envanter oluşturmak: Nesneleri yalnızca sergi unsuru değil, tarihsel bilgi taşıyıcıları olarak değerlendirmek.
Dengbêjlik ve sözlü anlatı geleneğini görünür kılmak: dengbêj anlatıları ile kilam ve stran geleneğini bağlamı korunarak belgelemek.
Gençlerin kısa film, fotoğraf ve arşiv çalışmalarına katılmasını sağlamak: Gençleri kültürel hafızanın pasif izleyicileri değil, aktif üreticileri olarak konumlandırmak.
Ömeranlı Etnografya Müzesi için başlangıç koleksiyonu oluşturmak: Gelecekte daha kalıcı bir yerel bellek altyapısı kurmak için ilk düzenli malzeme tabanını hazırlamak.
Kültürel hafızayı geleceğe aktaracak sürdürülebilir bir arşiv modeli geliştirmek: Toplanan kayıtların adlandırma, saklama ve erişim ilkelerini güçlendirmek.

Haftalık Program

19 Temmuz 2027 Pazartesi

Açılış ve yaşayan hafıza

12.00–13.00 — Karşılama ve haftanın açılışı

“Hafızanın İzinde” haftasının amacı, etkinlikleri, kayıt çalışmaları ve katılım ilkeleri tanıtılır.

13.00–14.30 — Ömeranlı'nın Hafızası Nelerden Oluşur?

Katılımcılar dil, göç, aile hikâyeleri, eski fotoğraflar, yer adları, müzik, yemek ve gündelik yaşam kültürü üzerine görüşlerini paylaşır.

15.00–17.00 — Yerel Hafıza: Yaşlıların Tanıklıkları ve Sözlü Tarih

Format: Panel, sözlü tarih anlatıları ve mini atölye

Toplam süre: 75 dakika

Hedef kitle: Gençler, yaşlılar, öğretmenler, araştırmacılar ve diaspora temsilcileri

“Yerel Hafıza: Yaşlıların Tanıklıkları ve Sözlü Tarih” etkinliği, Ömeranlı ve çevresinde yaşayan yaşlı kuşağın taşıdığı toplumsal, kültürel ve gündelik yaşam bilgisini kayıt altına almayı amaçlamaktadır. Göçler, geçim biçimleri, tarımsal üretim, düğün ve yas ritüelleri, yerel dil özellikleri, ninniler, masallar, deyimler, aile yaşamı ve kadınların görünmeyen emeği yaşlı anlatıcıların tanıklıkları üzerinden ele alınacaktır.

Etkinlikte yaşlılar yalnızca geçmiş hakkında bilgi veren kişiler olarak değil; yaşadıkları dönemin tanıkları, yerel bilginin sahipleri ve kültürel hafızanın aktif üreticileri olarak tanımlanır. Program, sözlü tarih yöntemini kullanarak yerel belleği görünür kılmayı, kuşaklar arası aktarımı güçlendirmeyi ve uzun vadeli bir dijital hafıza arşivi için başlangıç verileri üretmeyi hedefler.

Etkinliğin amaçları

Yaşlı kuşağın göç, üretim, çalışma, aile ve gündelik yaşam tanıklıklarını kayıt altına almak
Yerel ritüelleri, gelenekleri ve toplumsal dayanışma biçimlerini belgelemek
Yerel dil, ağız özellikleri, deyimler, ninniler ve masallar hakkında ses kayıtları oluşturmak
Yaşlılarla gençler arasında doğrudan ve karşılıklı bir öğrenme ortamı kurmak
Kadınların ev içi, tarımsal ve kültürel üretimdeki görünmeyen emeğini görünür kılmak
Etnografik nesneleri, eski fotoğrafları ve aile belgelerini anlatılarla ilişkilendirmek
Sözlü tarih görüşmelerinde kullanılabilecek ortak bir kayıt yöntemi geliştirmek
Tematik hafta sonrası devam edecek açık arşiv ve dijital bellek çalışmasına çekirdek veri üretmek
Gençlerin kayıt, tarama, arşivleme ve içerik üretimi süreçlerine sürekli katılımını sağlamak

Program akışı (75 dakika)

1. Yaşlıların Tanıklıkları — 35 dakika

Yaşlı anlatıcılar aşağıdaki konuların bir veya birkaçına ilişkin kısa tanıklıklarını paylaşır:

Çocukluk ve aile yaşamı
Tarımsal üretim ve hayvancılık
Ekmek yapımı, dokuma ve el işleri
Mevsimlik işçilik
Köyler ve nahiyeler arasındaki ticaret
Göç ve yer değiştirme
Düğünler, cenazeler ve yas ritüelleri
Doğum, çocuk bakımı ve aile içi dayanışma
Kuraklık, kıtlık ve ekonomik güçlükler
Yerel kelimeler, deyimler ve anlatılar
Ninniler, masallar ve çocukluk oyunları
Çeşmeler, yaylalar, tarlalar ve eski yer adları

Her anlatıcının eşit süreyle konuşabilmesi için moderasyon uygulanır.

2. Moderasyonlu Tartışma — 20 dakika

Anlatılardan hareketle yerel tarih, sözlü kültür, kuşaklar arası aktarım, kadın emeği, tarımsal üretim, göç, yerel dil özellikleri ve gündelik yaşam bilgisinin nasıl korunabileceği üzerine ortak bir tartışma yürütülür.

Bu bölümde özellikle şu başlıklar ele alınır:

Hangi olayların Ömeranlı’nın ortak hafızasını oluşturduğu
Kıtlık, kuraklık, göç ve düğünlerin toplumsal hafızadaki yeri
Dilin ve ritüellerin aidiyet üzerindeki etkisi
Yerel kültürün kuşaklar arasında nasıl aktarıldığı
Kadınların kültürel hafızadaki rolü
Göç nedeniyle değişen üretim ve gündelik yaşam biçimleri
Gençlerin yerel tarih çalışmalarına sürekli katılımı
Hafızanın korunmasında ailelerin, okulların, belediyenin ve derneklerin sorumlulukları

3. Mini Sözlü Tarih Atölyesi — 20 dakika

Katılımcılara temel sözlü tarih yöntemi uygulamalı biçimde tanıtılır. Mini atölyede şu adımlar işlenir:

Görüşme yapılacak kişinin bilgilendirilmesi
Açık rıza ve kayıt izninin alınması
Görüşme öncesi temel yaşam öyküsü bilgilerinin hazırlanması
Açık uçlu soruların kullanılması
Anlatıcının sözünün kesilmemesi
Tarih, yer, kişi ve olay bilgilerinin mümkün olduğunca doğrulanması
Fotoğraf ve nesneler üzerinden ek sorular sorulması
Hassas veya özel konularda anlatıcının sınırlarına saygı gösterilmesi
Görüşme sonunda kayıt kullanımının yeniden açıklanması
Ses, video, fotoğraf ve metin dosyalarının standart biçimde arşivlenmesi

Atölye sonunda gençlerin ikili gruplar hâlinde kısa bir deneme görüşmesi yapabileceği belirtilir.

Önerilen alt başlıklar

Hafızanın Nesneleri

Anlatılar şu nesneler üzerinden de kurulabilir:

Ev eşyaları
Tarım aletleri
Mutfak araçları
Geleneksel kıyafetler
Dokumalar ve el işleri
Fotoğraflar
Mektuplar ve belgeler
Göç yolculuklarına ait nesneler
Aile yadigârları

Bu nesnelerin yalnızca sergilenmesi değil; kime ait olduğu, nasıl kullanıldığı ve hangi hatırayı taşıdığıyla birlikte belgelenmesi gerektiği vurgulanır.

Dil ve Anlatı

Aşağıdaki unsurların kayıt altına alınması önerilir:

Yerel kelimeler
Ağız özellikleri
Deyimler ve atasözleri
Ninniler
Masallar
Tekerlemeler
Dualar ve beddualar
Ağıtlar
Yer adlarının yerel söylenişleri

Dil kayıtlarında konuşmacının telaffuzunun değiştirilmemesi ve standart dile zorla dönüştürülmemesi gerektiği özellikle belirtilir.

Göç ve Geçim Pratikleri

Şu başlıklar ayrıca ele alınır:

Mevsimlik işçilik
Hayvancılık ve tarımsal üretim
Köyler arası ticaret
Kervan ve ulaşım yolları
Avrupa’ya ve Türkiye’nin farklı şehirlerine göç
Aile ekonomisi
İş bölümü
Düğün, cenaze ve dayanışma pratikleri

Kadınların Belleği

Bu bölüm görünür ve bağımsız bir başlık olarak düşünülür:

Ekmek ve yemek yapımı
Dokuma ve el sanatları
Doğum ve çocuk bakımı
Hastalık ve bakım pratikleri
Tarla ve hayvan bakımındaki kadın emeği
Göç dönemlerinde ailenin devamlılığının sağlanması
Ninni, ağıt ve sözlü anlatı aktarımı
Ev içi görünmeyen emek
Kadınlar arasındaki dayanışma ağları

Kadınların anlatıları yalnızca aile ve ev içi hayatla sınırlandırılmaz; tarım, göç, ekonomi, toplumsal ilişkiler ve kamusal yaşam deneyimlerini de kapsar.

Tartışma soruları

Hangi olaylar Ömeranlı’nın ortak hafızasını oluşturmuştur?
Kıtlık, kuraklık, göç ve düğünler bugün nasıl hatırlanmaktadır?
Yerel dil ve ritüellerin düzenli kullanılması aidiyeti nasıl güçlendirir?
Hangi kelimeler, deyimler ve anlatılar yeni kuşaklar tarafından artık bilinmemektedir?
Kadınların taşıdığı hangi bilgiler yeterince kayıt altına alınmamıştır?
Etnografik nesneler bir topluluğun geçmişini anlatmak için nasıl kullanılabilir?
Yaşlıların anlatıları nasıl doğrulanmalı ve arşivlenmelidir?
Gençlerin kayıt ve arşiv sürecine sürekli katılımı nasıl sağlanabilir?
Avrupa’da yaşayan yeni kuşaklar yerel hafıza çalışmalarına nasıl katkıda bulunabilir?
Oluşturulan arşiv kimler tarafından ve hangi koşullarda kullanılmalıdır?

Konuşmacı ve kolaylaştırıcı profilleri

Ömeranlı ve çevresinin gündelik yaşamını, üretim biçimlerini ve yerel ritüellerini doğrudan yaşamış yaşlı anlatıcılar
Sözlü tarih görüşmesi yürütme, kayıt alma veya arşivleme sürecine katılacak genç gönüllüler
Yerel tarih, dil, eğitim veya etnografya alanında çalışan öğretmenler ve araştırmacılar
Kuşaklar arası aktarım ve yerel hafıza çalışmalarına katkı sunabilecek diaspora temsilcileri

Ek olarak aşağıdaki profiller de öneri olarak değerlendirilebilir:

1935–1965 yılları arasında doğmuş, yerel üretim, ritüel, göç veya gündelik yaşam hafızası güçlü kadın ya da erkek anlatıcı
Sözlü tarih, folklor, dil, antropoloji veya yerel tarih alanında çalışan araştırmacı veya öğretmen
Ses, video, fotoğraf ve belge tarama becerisine sahip genç kolaylaştırıcı
Yerel kültürel çalışmalar yürüten gönüllü veya dernek temsilcisi

Bu doğum aralığı kesin bir katılım şartı olarak değil, güçlü tarihsel tanıklık taşıyabilecek anlatıcı profilini tanımlamak için öneri olarak kullanılır. Kesinleşmemiş konuşmacı isimleri sayfaya eklenmez.

Beklenen çıktılar

Bu bölümdeki maddeler hedef niteliğindedir. Gerçekleşen sonuçlar etkinlik sonrasında sayfada güncellenecektir.

10–20 adet Sözlü Tarih Fişi
Her anlatıcı için yaklaşık bir sayfalık yaşam ve tanıklık özeti
Fotoğraf, ses ve video kullanım izinlerinin kayıt altına alınması
8–10 dakikalık derleme ses veya video klibi için ham kayıtlar
Yerel Hafıza Dizisi için içerik planı
Sosyal medya, broşür ve poster için kısa anlatı seçkileri
Dijital Hafıza Arşivi için klasör yapısı
Dijital arşiv için meta veri şablonu
Etnografik nesne kayıt formları
Yerel kelime ve ağız özellikleri için başlangıç sözlüğü
Genç gönüllüler için sözlü tarih çalışma rehberi
Kısa etkinlik sonuç raporu

Sözlü Tarih Fişi Şablonu

Sayfada veya indirilebilir belge olarak kullanılmak üzere aşağıdaki alanları içeren bir fiş önerilir:

Kayıt numarası
Anlatıcının adı veya tercih ettiği kayıt adı
Doğum yılı
Doğum yeri
Görüşme tarihi
Görüşme yeri
Görüşmeyi yapan kişi
Görüşme süresi
Kullanılan dil veya diller
Ana konu başlıkları
Bahsedilen kişi ve yerler
Göç bilgileri
Üretim ve geçim biçimleri
Yerel kelimeler ve deyimler
İlgili fotoğraf, belge veya nesneler
Kısa görüşme özeti
Hassas veya yayımlanmaması gereken bölümler
Ses kaydı izni
Video kaydı izni
Fotoğraf kullanma izni
İnternette yayımlama izni
Arşiv erişim düzeyi
Ek notlar

Kişisel verilerin herkese açık biçimde yayımlanması zorunlu tutulmaz; anlatıcının tercih ettiği görünürlük düzeyi ayrıca kaydedilir.

Dijital Arşiv Klasör Yapısı

Dijital Hafıza Arşivi için aşağıdaki örnek klasör yapısı önerilir:

`01_sozlu_tarih_kayitlari`
`02_ses_dosyalari`
`03_video_dosyalari`
`04_fotograflar`
`05_aile_belgeleri`
`06_etnografik_nesneler`
`07_yerel_dil`
`08_yer_adlari`
`09_transkripsiyonlar`
`10_izin_formlari`
`11_sergi_ve_yayinlar`
`12_yedekler`

Bu örnekte Türkçe karakter kullanılmamıştır; mevcut arşiv standardı oluştuğunda klasör adları ona göre uyarlanabilir.

Meta Veri Şablonu

Her dijital dosya için aşağıdaki meta veri alanları önerilir:

Benzersiz kayıt kodu
Dosya adı
Başlık
Açıklama
Anlatıcı veya kaynak kişi
Kayıt tarihi
Olayın yaklaşık tarihi
Yer
Dil
İçerik türü
Anahtar kelimeler
İlgili kişi ve aileler
İlgili yer adları
Telif veya sahiplik bilgisi
Kullanım izni
Erişim düzeyi
Dosya formatı
Dosya boyutu
Kayıt cihazı
Arşive ekleyen kişi
Son kontrol tarihi
Yedekleme durumu

Etik, Mahremiyet ve Açık Arşiv İlkeleri: Sözlü tarih görüşmeleri gönüllülük esasına dayanır. Kayıt öncesinde bilgilendirilmiş açık rıza alınır. Anlatıcı istediği soruya cevap vermeme hakkına sahiptir ve görüşmeyi istediği anda durdurabilir. Ses, video, fotoğraf ve internet yayını için ayrı izin seçenekleri sunulur. Anlatıcının istemediği bölümler yayımlanmaz. Hassas aile, sağlık, göç, ölüm ve çatışma bilgileri özel olarak korunur. Çocuklarla ilgili bilgiler ek izin olmadan yayımlanmaz. Anlatılar bağlamından koparılmaz ve anlamı değiştirilmez. Yerel ağız özellikleri küçümsenmez veya yanlış konuşma olarak tanımlanmaz. Etnografik nesnelerin sahiplik bilgileri kaydedilir. Açık arşiv, bütün kayıtların sınırsız biçimde herkese açılması anlamına gelmez; her kayıt için açık, sınırlı veya kapalı erişim düzeyi belirlenir. Anlatıcıya kayıtların gelecekte nerelerde kullanılabileceği açıklanır. Kayıtların ticari kullanımına ilişkin ayrıca izin alınır. Anlatıcı, mümkün olan durumlarda verdiği izni sonradan geri çekebilmelidir.

Sonraki adımlar

Etkinlik sonrasında yerel hafıza çalışmalarının kesintisiz ilerleyebilmesi için şu devam adımları önerilir:

Bir Aylık Gönüllü Eğitim Programı

Temel başlıklar:

Sözlü tarih etiği
Görüşme teknikleri
Ses ve video kaydı
Fotoğraf ve belge tarama
Dosya adlandırma
Meta veri oluşturma
Transkripsiyon
Dijital yedekleme
Mahremiyet ve erişim düzeyleri
Sergi ve yayın hazırlığı

Kesin tarih ve eğitmen ismi bu aşamada ilan edilmez.

Belediye ve Derneklerle Protokol

Ortaklaşa bir çalışma zemini kurulacaksa aşağıdaki ihtiyaçlar öneri olarak gündeme alınabilir:

Tarama cihazı
Ses kayıt cihazı
Kamera ve tripod
Sergileme panoları
Güvenli fiziksel depolama
Dijital depolama alanı
Yedekleme sistemi
Gönüllü eğitim desteği
Ortak sergi ve yayın çalışmaları

Bu başlıklar kesinleşmiş kurum taahhüdü veya alınmış karar olarak değil, olası iş birliği alanları olarak değerlendirilir.

Okullarla İş Birliği

Okullarla iş birliği için şu model önerilebilir:

Öğrencilerin aile büyükleriyle kısa görüşmeler yapması
Yerel tarih ödevlerinin ortak bir şablonla hazırlanması
Öğretmenlerin etik ve kaynak kullanımı konusunda rehberlik etmesi
Uygun çalışmaların izin alınarak dijital arşive aktarılması
Öğrencilerin yıl sonunda yerel tarih sunumları hazırlaması
Arşive düzenli içerik akışı sağlanması

17.00–18.30 — Kuşaklar Arasında Ömeranlı

Yaşlılar, yetişkinler ve gençler kasabanın geçmişi, bugünü ve geleceği üzerine birlikte konuşur.

18.30–19.00 — Dinlenme ve kafe buluşmaları

19.00–21.00 — Kırgız Göçmenlerin Hikâyesi ve Çokkültürlü Yaşamın Gücü

Yaklaşık 80 yıl önce yurtlarından ayrılarak Ömeranlı'ya yerleşen Kırgız göçmenlerin yaşam hikâyeleri bu panelde ele alınacaktır. Göç yollarında karşılaşılan zorluklar, yeni bir coğrafyada yaşam kurma çabaları, kültürel geleneklerin korunması ve yerel halkla geliştirilen ilişkiler, yaşayan tanıklıklar ve aile hafızaları üzerinden tartışılacaktır.

Panel, çokkültürlülüğün yalnızca farklı toplulukların aynı yerde yaşaması anlamına gelmediğini; birbirini tanımayı, dinlemeyi, karşılıklı saygıyı ve birlikte ortak bir yaşam kültürü oluşturmayı gerektirdiğini vurgular. Ortak sofralar, türküler, komşuluk ilişkileri, dayanışma biçimleri ve birlikte yaşanan güçlükler üzerinden Ömeranlı'nın kültürel çeşitliliği değerlendirilir. Etkinlik aynı zamanda göçmen toplulukların toplumsal uyum, dayanışma ve yerel kimliğin yeniden oluşmasındaki rolünü görünür kılmayı amaçlar; birlikte yaşama deneyimi bir sorun veya yük olarak değil, kasabanın ortak kültürel mirasını zenginleştiren önemli bir toplumsal birikim olarak ele alır.

Temel sorular

Kırgız aileler Ömeranlı’ya hangi koşullarda ve hangi yollarla geldiler?
Göçün ilk yıllarında hangi sosyal ve ekonomik güçlüklerle karşılaşıldı?
Kırgız kültürüne ait hangi gelenekler günümüze kadar korundu?
Yerel halk ile Kırgız topluluğu arasında nasıl ilişkiler kuruldu?
Ortak sofralar, müzik, düğünler ve komşuluk kültürü birlikte yaşamı nasıl etkiledi?
Yeni kuşaklar Kırgız kimliği ile Ömeranlı aidiyetini nasıl birlikte taşıyor?
Göç hikâyeleri neden kayıt altına alınmalıdır?
Çokkültürlü yaşam, Ömeranlı’nın ortak kimliğine ne kazandırmıştır?

Katılımcı yapısı önerisi

Kırgız göçünü doğrudan yaşamış veya ilk kuşaktan aktarımlar taşıyan yaşlılar
Kırgız ailelerin ikinci ve üçüncü kuşak temsilcileri
Ömeranlı’nın yerel halkından ortak yaşam deneyimine tanıklık eden kişiler
Göç, kültürel kimlik veya sözlü tarih alanında çalışan araştırmacılar
Gençler ve öğrenciler

Etik bilgi kutusu: Sözlü tarih, fotoğraf, video ve ses kayıtları için katılımcılardan açık izin alınmalıdır. Ailelerin özel yaşamına ilişkin bilgiler anlatıcının onayı olmadan yayımlanmamalıdır. Göç, kayıp, ayrılık, şiddet veya travma içeren anlatılar hassasiyetle ele alınmalı; anlatıcıların sözleri bağlamından koparılmamalı ve anlamı değiştirilmemelidir. Fotoğraf ve belgelerin sahiplik bilgileri kayıt altına alınmalı, ödünç alınan malzemeler dijitalleştirildikten sonra zarar verilmeden sahiplerine iade edilmelidir. Kırgız topluluğu yalnızca geçmişte kalmış folklorik bir unsur olarak sunulmamalı; günümüzdeki yaşamı, değişimi ve yeni kuşakların deneyimleri de görünür kılınmalıdır. Panelde dışlayıcı, üstünlükçü veya toplulukları karşı karşıya getiren ifadeler kullanılmamalıdır.

21.00–23.00 — Açık mikrofon: Benim Ömeranlı Hikâyem

Katılımcılar ailelerinden veya kendi yaşamlarından kısa bir hatıra paylaşır.

20 Temmuz 2027 Salı

Eski fotoğraflar ve aile arşivleri

12.00–13.00 — Fotoğraf kabul ve kayıt masası

Katılımcıların getirdiği eski fotoğraflar teslim alınır; sahiplik ve yayımlama izinleri kaydedilir.

13.00–16.00 — Eski Fotoğraflar Günü

Aile albümlerindeki fotoğraflar incelenir; fotoğraflardaki kişiler, yerler, tarihler ve olaylar mümkün olduğunca belirlenir.

16.00–18.00 — Fotoğrafların taranması ve dijitalleştirilmesi

Fotoğraflar zarar verilmeden taranır, dosya adları standartlaştırılır ve dijital arşive aktarılır.

18.00–19.30 — Fotoğrafların Hikâyeleri

Seçilen fotoğrafların arkasındaki aile, göç, düğün, askerlik, okul ve çalışma hayatı hikâyeleri anlatılır.

20.00–22.00 — Aile Arşivi Nasıl Korunur?

Fotoğraf, mektup, belge ve ses kayıtlarının fiziksel ve dijital olarak korunmasına ilişkin uygulamalı bilgilendirme yapılır.

22.00–23.00 — Günün kayıtlarının değerlendirilmesi

21 Temmuz 2027 Çarşamba

Dilimizin hazinesi

12.00–14.00 — Dilimizin Hazinesi Derleme Atölyesi

Az kullanılan kelimeler, atasözleri, deyimler, dualar, beddualar, ninniler, çocuk tekerlemeleri ve yerel söyleyişler derlenir.

14.00–16.00 — Kuşaklar Arasında Kelimeler

Yaşlıların kullandığı ancak genç kuşakların daha az bildiği sözcükler anlamları ve kullanım örnekleriyle kaydedilir.

16.00–18.00 — Dîrok û Ziman: Anadolu Kürtlerinin Kültürel ve Dilsel Hafızası

Konuşmacılar: Rojvan Enes Uludağ, Fehmi Karaçelik, Melik Özkan, Merve Özcan, Elif Doğan, Zeynep Karatay, Mahmut Temizsoy ve Bedirhan Ergül

Bu panelde Anadolu Kürtlerinin 18. ve 19. yüzyıldan itibaren şekillenen yerleşim tarihi, aşiret temelli yerleşim izleri ve kuşaktan kuşağa aktarılan sözlü kültür geleneği üzerinden dil ile hafıza arasındaki bağ ele alınır. Dengbêjlik, klamlar, ninniler, ağıtlar ve yerel anlatıların yazılı tarihin boşluklarını dolduran yaşayan bir arşiv işlevi gördüğü; Kürtçenin gündelik hayatta zayıflamasının ise yalnızca sözcük kaybı değil, tarihsel deneyimin, coğrafyayla ilişkinin ve duygusal dünyanın kopuşu anlamına geldiği vurgulanır. Söyleşi aynı zamanda Kürtçe Dil Eğitim ve Kültür Derneği'nin vizyonu üzerinden anadil temelli kurslar, yerel ağızların belgelenmesi, dijital içerik üretimi, sözlü tarih, kültürel festival ve yayıncılık faaliyetleri gibi çalışma alanlarını tartışır; belediyeler, gönüllü öğreticiler, üniversiteler ve yerel halk iş birliğiyle Kürtçe eğitimini çocuk kitapları, şarkılar, uygulamalar ve kültür merkezi kursları aracılığıyla nasıl güçlendirebileceğine dair somut öneriler sunar.

18.00–20.00 — İlk Yolculuk: Avrupa’ya Göçün Hikâyeleri ve Dönüşümleri

Format: Panel, sözlü tarih anlatıları ve moderasyonlu tartışma

Süre: 75 dakika

Hedef kitle: İlk kuşak göçmenler, ikinci ve üçüncü kuşak gençler, araştırmacılar ve yerel halk

“İlk Yolculuk: Avrupa’ya Göçün Hikâyeleri ve Dönüşümleri” paneli, Ömeranlı ve çevresinden Avrupa’ya giden ilk kuşak göçmenlerin yaşam deneyimlerini sözlü tarih anlatıları üzerinden görünür kılmayı amaçlamaktadır. Panelde insanların hangi ekonomik, toplumsal, siyasal ve kişisel koşullar altında göç ettikleri; yolculuk sırasında yaşadıkları güçlükler; Avrupa’daki ilk ev, ilk iş ve ilk toplumsal karşılaşmalar ele alınacaktır.

Göç yalnızca bir ülkeden başka bir ülkeye yer değiştirme olarak değerlendirilmemelidir. Bu süreç aile yapısını, çalışma biçimlerini, ev içi rolleri, dil kullanımını, kültürel kimliği ve yer-yurt duygusunu da dönüştürmüştür. Panel, ilk kuşağın tanıklıklarıyla ikinci ve üçüncü kuşakların güncel deneyimlerini aynı tartışma ortamında buluşturacaktır. Böylece Avrupa göçünün geçmişte yaşanmış ve tamamlanmış bir olay değil; kuşaklar boyunca etkileri devam eden toplumsal bir süreç olduğu gösterilecektir.

Bu oturum, Pepûk 2027 Tematik Haftaları içindeki Hafızanın İzinde haftasının göç hafızası, sözlü tarih, diaspora, emek, dil ve aidiyet eksenini güçlendiren bir panel olarak kurgulanmıştır.

Panelin amaçları

Avrupa’ya ilk gidenlerin göç deneyimlerini neden, süreç ve sonuç ilişkisi içerisinde belgelemek
İlk kuşağın yaşadığı kırılma, uyum ve dayanışma deneyimlerini görünür kılmak
Göçün aile yapısı ve ev içi roller üzerindeki etkilerini tartışmak
Göçmen emeği, fabrika yaşamı ve çalışma koşullarını kayıt altına almak
Dil, kimlik ve aidiyet alanındaki dönüşümleri kuşaklar arası perspektifle incelemek
Ömeranlı ile Avrupa arasındaki çift mekânlı yaşam biçimini anlamak
Yerel toplum ile diaspora arasında karşılıklı öğrenme ortamı oluşturmak
Sözlü tarih arşivi için uygulanabilir bir görüşme ve belgeleme yöntemi geliştirmek
Gençlerin ailelerinin göç geçmişini araştırmasını teşvik etmek

Kalıcı çıktılar

Bu bölümdeki maddeler hedef niteliğindedir. Gerçekleşen sonuçlar etkinlik sonrasında, 2027 sonrası çalışmalar ve gelecek dönem çalışmaları kapsamında güncellenecektir.

En az üç birinci kuşak göç anlatısı
En az iki ikinci veya üçüncü kuşak görüşmesi
Ses veya video kayıtları
Göç güzergâhlarını gösteren taslak harita
Eski göç belgeleri ve fotoğraflardan dijital seçki
Kadın emeği ve aile yapısındaki dönüşümler üzerine araştırma notu
Panel sonuç özeti
Podcast bölümü için ham kayıt
Gezici sergi için içerik taslağı
“Göç Okuryazarlığı” atölye taslağı

Etik ve mahremiyet kutusu: Sözlü tarih görüşmeleri gönüllülük esasına dayanır. Ses, video, fotoğraf ve belge kullanımı için açık izin alınır. Düzensiz göç yolları veya kişisel hukuki durumlarla ilgili hassas bilgiler yayımlanmaz. Anlatıcının güvenliğini veya özel yaşamını etkileyebilecek bilgiler gizli tutulur. Göçmenlerin yaşadığı travmalar dramatik veya sansasyonel bir dille sunulmaz. Aile içi ilişkiler ve çatışmalar anlatıcının açık onayı olmadan yayımlanmaz. Kadınların emeği yalnızca aileye destek olarak değil, göç sürecinin temel unsurlarından biri olarak ele alınır. Anlatıcıların sözleri bağlamından koparılmaz. Çocukluk dönemine ait hassas bilgiler için ek mahremiyet önlemleri uygulanır. Katılımcılar istedikleri zaman kayıt veya yayımlama izinlerini geri çekebilmelidir.

Panel akışı (75 dakika)

1. Sözlü Tarih Anlatıları — 30 dakika

İlk kuşak göçmenler veya onların deneyimlerini doğrudan bilen aile üyeleri aşağıdaki konular üzerinden kısa anlatılar sunar:

Göç kararının alınması
Aileden ve memleketten ayrılma
Yolculuk biçimi ve kullanılan güzergâhlar
Avrupa’daki ilk günler
İlk iş ve ilk ev
Dil bilmeden yaşanan güçlükler
İşçi yurtları, fabrikalar ve çalışma koşulları
Yerel halk ve diğer göçmenlerle ilişkiler
Memleket özlemi ve ilk geri dönüş

2. Moderasyonlu Tartışma — 25 dakika

Panelistler aşağıdaki temel başlıklar üzerinden ortak tartışma yürütür:

Tarım ve ekonomik baskıların göç kararına etkisi
Eğitim, iş ve daha iyi yaşam beklentisi
Siyasal ve toplumsal koşullar
Resmî ve düzensiz göç yolları
Göçmen emeği ve fabrika yaşamı
Sendikalar, dernekler ve dayanışma ağları
Kadınların görünmeyen emeği
Aile içi otorite ve rol değişimleri
Dil kaybı ve çok dillilik
Yaz izinleri ve çift mekânlı yaşam
Yerel aidiyet ile Avrupa’daki aidiyet arasındaki ilişki
Birinci kuşaktan sonraki kuşaklara aktarılan değerler

Önerilen alt başlıklar

Nedenler

Avrupa’ya yönelen göç kararlarının yalnızca tek bir nedenle açıklanamayacağı; tarımsal ve ekonomik baskıların, iş ve eğitim olanaklarının, siyasal ve toplumsal iklimin ve ailelerin gelecek beklentilerinin birlikte etkili olduğu vurgulanır.

Tarımsal ve ekonomik baskılar
İş ve eğitim olanakları
Siyasal ve toplumsal iklim
Ailelerin gelecek beklentileri

Yol ve İlk Temaslar

Göçün bürokratik ve fiilî güzergâhları, yolculuk deneyimi ve Avrupa’daki ilk karşılaşmalar; ilk iş, ilk konut, dil ve iletişim sorunlarıyla birlikte ele alınır.

Vize süreçleri ve düzensiz göç yolları
Otobüs ve tren güzergâhları
İlk iş ve ilk konut
Dil ve iletişim sorunları
Avrupa toplumuyla ilk karşılaşmalar

Göçün Yarattığı Dönüşümler

Göçün emek rejimlerini, kadınların ücretli ve ev içi emeğini, aile içi rol değişimlerini, çocukların eğitim sistemiyle ilişkisini ve dil politikalarıyla gündelik hayatı nasıl dönüştürdüğü tartışılır.

Fabrika ve atölye emeği
Sendika ve derneklerin rolü
Dil politikaları
Kadınların ev içi ve ücretli emeği
Aile içi rol ve otorite değişimleri
Çocukların eğitim sistemiyle ilişkisi

Geri Dönüş ve Çift Mekânlı Hayat

Yaz izinleri, memlekette ev yapma veya mülk edinme, Avrupa ile Ömeranlı arasında kurulan çift mekânlı hayat ve geri dönüş düşüncesinin yarattığı parçalı aidiyet biçimleri değerlendirilir.

Yaz izinleri
Memlekette ev yapma veya mülk edinme
Avrupa ve Ömeranlı arasında yaşam
Geri dönüş düşüncesi
Aidiyetin parçalanması ve yeniden kurulması

Kuşaklar Arası Aktarım

Dil, aile değerleri, yemek, müzik ve gündelik alışkanlıkların kuşaklar arasında ne ölçüde taşındığı; Avrupa’da doğan gençlerin Ömeranlı ile ilişkisini nasıl kurduğu ele alınır.

Dilin aktarılması veya kaybolması
Aile değerleri
Yemek, müzik ve gündelik alışkanlıklar
Yeni kuşakların Ömeranlı ile ilişkisi
Avrupa’da doğan gençlerin kimlik deneyimi

3. Soru-Cevap — 20 dakika

Katılımcıların soruları alınır. Soruların kişisel hesaplaşma, suçlama veya toplulukları karşı karşıya getiren tartışmalara dönüşmemesi için moderasyon ilkeleri uygulanır. Aile hafızası, emek deneyimi, dil, aidiyet ve kuşaklar arası aktarım üzerine hangi başlıkların sözlü tarih ve belgeleme çalışmalarında öncelik taşıdığı birlikte tartışılır.

Tartışma soruları

İlk kuşağın karşılaştığı en zor üç eşik neydi?
Bu güçlükler bugün aileler tarafından nasıl hatırlanmaktadır?
Göç, aile içi emek ve otorite ilişkilerini nasıl değiştirdi?
Kadınların görünmeyen emeği göç sürecinin devamlılığında nasıl bir rol oynadı?
İki dilli ve iki mekânlı yaşam aidiyeti güçlendirir mi, parçalar mı?
Avrupa’da doğan gençlerin Ömeranlı ile ilişkisi nasıl dönüşmektedir?
Dil, alışkanlıklar ve değerler yeni kuşaklara ne ölçüde aktarılmaktadır?
Yaz izinleri kültürel bağı korumak için yeterli midir?
Yerel toplum ile diaspora arasında kalıcı iş birliği nasıl kurulabilir?
Staj, yaz okulu, ortak araştırma ve kültürel üretim gibi modeller nasıl geliştirilebilir?

Konuşmacı profilleri

Ömeranlı–Cihanbeyli bölgesinden 1960–1990 yılları arasındaki göç dalgalarına tanıklık etmiş birinci kuşak göçmen
Avrupa’da doğmuş veya büyümüş ikinci ya da üçüncü kuşak temsilci
Göç sosyolojisi, antropoloji veya sözlü tarih alanında çalışan araştırmacı
Kadın emeği, göçmen dernekleri veya dayanışma ağları konusunda deneyimli bir temsilci

Konuşmacı isimleri doğrulandıktan sonra sayfa güncellenecektir.

Sözlü Tarih Çalışması

Bu panelin yalnızca tek günlük bir konuşma olarak kalmaması için, hafta sonrasında sürdürülebilecek bir sözlü tarih ve arşivleme yöntemi önerilir:

Görüşülecek kişilerin gönüllü katılımı sağlanır.
Görüşme öncesinde açık rıza alınır.
Temel yaşam öyküsü ve göç kronolojisi hazırlanır.
Göç tarihi, güzergâh, iş, konut, aile, dil ve aidiyet başlıklarında sorular sorulur.
Fotoğraf, mektup, pasaport, iş belgesi ve yolculuk belgeleri yalnızca sahibinin izniyle dijitalleştirilir.
Görüşme sonunda anlatıcıya kaydın nasıl kullanılacağı açıklanır.
Anlatıcının istemediği bölümler yayımlanmaz.
Ses, video ve metin kayıtları standart dosya adlarıyla arşivlenir.
Arşivin erişim ve kullanım koşulları açık biçimde tanımlanır.

Beklenen etki

Yerel toplum ile diaspora arasında kalıcı bağların güçlendirilmesi
Avrupa göçüne ilişkin açık ve etik bir sözlü tarih arşivinin temellerinin atılması
İlk kuşak göçmenlerin deneyimlerinin kaybolmadan kayıt altına alınması
Gençlerin kendi aile tarihlerini araştırmaya başlaması
Göçün kadın emeği ve aile yapısı üzerindeki etkilerinin görünür kılınması
Gezici sergi ve podcast serisi için başlangıç materyali oluşturulması
“Göç Okuryazarlığı” başlıklı gençlik atölyesi için taslak program hazırlanması
Ömeranlı’nın Avrupa göçü tarihine ilişkin kısa bir araştırma raporunun oluşturulması

20.00–21.30 — Ninniler, Tekerlemeler ve Çocukluk Sesleri

Kadınlar ve yaşlılar hafızalarında kalan ninni, tekerleme ve çocuk oyunlarını paylaşır.

21.30–23.00 — Çok Dilli Şiir ve Metin Okumaları

Türkçe, Kürtçe ve katılımcıların bildiği diğer dillerde kısa metinler okunur.

22 Temmuz 2027 Perşembe

Kaybolan yer adları ve kültürel coğrafya

12.00–14.00 — Ömeranlı'nın Eski Yer Adları

Çeşme, dere, tarla, yayla, mezra, mahalle, tepe ve yolların geçmişte kullanılan adları toplanır.

14.00–16.00 — Kaybolan Yer Adları Haritası Atölyesi

Yaşlıların anlatımları ve mevcut haritalar kullanılarak kültürel yer adları taslak haritaya işlenir.

16.00–17.30 — Dinlenme ve saha hazırlığı

17.30–20.00 — Kültürel Coğrafya Yürüyüşü

Uygun ve güvenli noktalara gidilerek eski yer adları, çeşmeler, yapılar ve toplumsal hafıza mekânları yerinde incelenir.

20.30–22.00 — Bir Köyün Hafızası: Bulduk’un Tarihsel ve Kültürel Yolculuğu

Konuşmacı: Ramazan Küçükyıldız

Bulduk Köyü'nün kuruluşundan günümüze tarihsel gelişimi, Reşîa birliğine bağlı Sêwka aşiretinin Güneydoğu Anadolu'dan Orta Anadolu'ya göçü, Buklu ve Kalık kardeşlerin 19. yüzyıl ortasında köyü kurması ve göçerlikten yerleşik yaşama geçiş süreci üzerinden ele alınır. Söyleşide köydeki Kurmancî sözlü kültür, göç hikâyeleri, akrabalık yapısı, tol evler, mezarlıklar, çeşmeler, Bizans dönemine atfedilen mermer mezar taşları, taş kuyular, Tekke Tepesi'ndeki türbeler, mağaralar ve çevredeki daha eski arkeolojik izler üzerinden Bulduk'un toplumsal hafızasının nasıl oluştuğu ve bugüne nasıl taşındığı tartışılır. Yaşlıların anlatılarının göç yolları, su kaynakları üzerindeki çekişmeler, ilk yerleşim kararları ve yerel kelime dağarcığı gibi ayrıntıları koruyan temel sözlü tarih kaynakları olduğu; köy tarihçiliğinin ise genç kuşaklar için kimlik bilinci, dijital arşivleme ve kültürel süreklilik açısından taşıdığı önem vurgulanır. Ayrıca Bulduk çevresinde yetişen yerel bitkilerin Kürtçe adlarıyla kayda geçirilmesini amaçlayan ekolojik sözlük çalışmasının, papatya, yonca, menekşe ve halk arasında tombalak denilen yer altı mantarı gibi türler üzerinden biyolojik çeşitlilik ile dilsel hafızayı birlikte koruduğu; bitkilerin halk hekimliğindeki kullanımları, mevsimsel döngüler içindeki rolleri ve yöresel mutfaktaki yerleri sayesinde bu çalışmanın genç kuşaklar için hem ekoloji hem anadil bilinci taşıyan bir eğitim malzemesine dönüştüğü belirtilir.

22.00–23.00 — Harita kayıtlarının güncellenmesi

Bu oturumun ardından, katılımcılarla kendi köylerinin tarihini araştırma, yaşlılarla görüşme ve yerel mirası belgeleme yöntemleri üzerine kısa bir uygulamalı sohbet de yapılabilir.

23 Temmuz 2027 Cuma

Etnografya ve sandıktan çıkan kültür

12.00–14.00 — Etnografik Nesne Kabul ve Belgeleme Masası

Eski tarım araçları, mutfak eşyaları, kıyafetler, takılar, kumaşlar, el işleri ve aile yadigârları kayıt altına alınır.

14.00–16.00 — Sandıktan Çıkan Kültür

Katılımcılar getirdikleri nesnelerin kimden kaldığını, ne amaçla kullanıldığını ve taşıdığı aile hikâyesini anlatır.

16.00–18.00 — Ömeranlı Etnografya Sergisi Hazırlığı

Nesneler güvenli biçimde yerleştirilir; adları, kullanım alanları ve hikâyeleri için açıklama kartları hazırlanır.

18.00–20.00 — Ömeranlı Etnografya Sergisi Açılışı

Eski tarım aletleri, mutfak araçları, kıyafetler, el işleri ve gündelik yaşam nesneleri toplumla buluşturulur.

20.00–21.30 — Nesnelerin Dili

Seçilen etnografik nesneler üzerinden geçmişteki üretim, çalışma, aile ve gündelik yaşam biçimleri tartışılır.

21.30–23.00 — Sergi gezisi ve hafıza sohbetleri

24 Temmuz 2027 Cumartesi

Sözlü anlatı, edebiyat ve sahne

12.00–14.00 — Bir Dakikada Ömeranlı Belgeselleri Atölyesi

Gençlere telefonla kısa video çekimi, röportaj, ses kaydı, kadraj ve temel kurgu ilkeleri anlatılır.

14.00–17.00 — Kısa Belgesel Çekimleri

Gençler kültürel mekânlar, insanlar, nesneler veya yerel hikâyeler hakkında bir dakikalık videolar hazırlar.

17.00–19.00 — Kültürle Ekoloji Arasında Köprüler: Diasporadan Doğaya

Konuşmacı: Adnan Dalkıran

Amsterdam ile Türkiye arasında kurulan kültürel ağların, kardeş şehir ilişkilerinin ve diaspora girişimlerinin doğa dostu yerel kalkınma, kamusal alanların iyileştirilmesi ve ekolojik farkındalık üretimi üzerindeki etkileri ele alınır. Söyleşide KULSAN deneyimi, Amsterdam–Kesikköprü kardeş şehir hattı, Avrupa'da gelişen çevre duyarlılığının Anadolu'daki küçük yerleşimlere nasıl aktarılabileceği, ekolojik festivallerde sanat, bellek ve doğa ilişkisinin nasıl birlikte kurulabileceği ve “Bu Mahalle Hepimizin” projesi gibi örneklerde kamusal alan, çevre düzenlemesi, kültürel diyalog ve ortak sorumluluk anlayışının nasıl iç içe geçtiği tartışılır. Sanatın bu bağlamda yalnızca estetik değil, aynı zamanda hafıza işlevi gördüğü; ağaçlar, taşlar, kurumuş çeşmeler ve terk edilmiş bağlar üzerinden toprağın kültürel bir anlatı alanına dönüştüğü vurgulanır.

19.00–20.30 — Dengbêjler ve Sözlü Anlatı Geleneği

Kilam, stran, destan ve sözlü anlatılar, ortaya çıkış hikâyeleri ve toplumsal bağlamlarıyla birlikte sunulur.

20.30–22.00 — Şiir ve Edebiyat Akşamı

Türkçe, Kürtçe ve farklı dillerde şiirler, anılar ve kısa edebî metinler okunur.

22.00–23.00 — Bir Dakikada Ömeranlı Gösterimi

Gençlerin hazırladığı kısa videolar izlenir.

25 Temmuz 2027 Pazar

Köy tiyatrosu, sergi ve kapanış

12.00–14.00 — Haftanın ürünlerinin hazırlanması

Fotoğraflar, sözlü tarih kayıtları, yer adları haritası, kelime derlemeleri, etnografik nesneler ve videolar sergi alanına yerleştirilir.

14.00–17.00 — Hafızanın İzinde Sergisi

Hafta boyunca oluşturulan dijital ve fiziksel çalışmalar ziyaretçilere sunulur.

17.00–18.30 — Çocuklar ve Gençler Hafızayı Anlatıyor

Gençler hazırladıkları kısa filmleri, kelime derlemelerini, fotoğraf çalışmalarını ve saha gözlemlerini paylaşır.

18.30–20.00 — Hafızamızı Nasıl Koruyacağız?

Dijital arşiv, etnografya müzesi, sözlü tarih çalışmaları ve gelecek yılın programı üzerine değerlendirme yapılır. Bu oturumda çevre köyleri kapsayan planlı tarihî ve kültürel gezi programı için gönüllü çerçevesi de paylaşılır.

20.00–21.00 — Köy Tiyatrosu Hazırlığı ve Açılış

Yerel hikâyelerden ve eski köy yaşamından uyarlanan kısa tiyatro gösterileri tanıtılır.

21.00–22.30 — Köy Tiyatrosu Gecesi

Göç, komşuluk, düğünler, çalışma hayatı ve kuşaklar arası değişimi konu alan kısa tiyatro gösterileri sahnelenir.

22.30–23.00 — Kapanış ve teşekkürler

Haftanın Kalıcı Çıktıları

Bu bölümde belirtilen başlıklar hedef niteliğindedir. Gerçekleşen sonuçlar program sonunda güncellenecektir.

En az 15 sözlü tarih ve hafıza kaydı
Kimliklendirilmiş ve dijitalleştirilmiş eski fotoğraflar
Ömeranlı aile arşivi için başlangıç koleksiyonu
Az kullanılan kelimeler, deyimler ve atasözleri sözlüğü
Ninni, tekerleme ve sözlü anlatı kayıtları
Kaybolan yer adları taslak haritası
Etnografik nesne envanteri
Ömeranlı Etnografya Sergisi
Gençlerin hazırladığı bir dakikalık kısa belgeseller
Şiir, dengbêjlik ve sözlü anlatı ses kayıtları
Köy tiyatrosu video kaydı
Kısa “Hafızanın İzinde” hafta raporu
Çevre köyleri kapsayan tarihî ve kültürel gezi için gönüllü rehberlik ve organizasyon hazırlık listesi
Kırgız göçmen ailelerle sözlü tarih görüşmeleri
Göç güzergâhlarına ilişkin anlatıların kaydedilmesi
Eski aile fotoğraflarının kimliklendirilmesi ve dijitalleştirilmesi
Kırgız kültürüne ait yemek, müzik, kıyafet ve geleneklerin belgelenmesi
Yerel halk ile Kırgız aileler arasındaki ortak yaşam hikâyelerinin kaydedilmesi
Genç kuşakların aidiyet anlatılarının derlenmesi
Kısa bir “Ömeranlı’da Kırgız Göçü ve Çokkültürlü Yaşam” raporu hazırlanması
En az üç birinci kuşak göç anlatısı
En az iki ikinci veya üçüncü kuşak görüşmesi
Ses veya video kayıtları
Göç güzergâhlarını gösteren taslak harita
Eski göç belgeleri ve fotoğraflardan dijital seçki
Kadın emeği ve aile yapısındaki dönüşümler üzerine araştırma notu
Panel sonuç özeti
Podcast bölümü için ham kayıt
Gezici sergi için içerik taslağı
“Göç Okuryazarlığı” atölye taslağı

Planlanan Devam Projesi: Çevre Köyleri Tarihi ve Kültürel Gezi 2027

Hafızanın İzinde haftasında derlenen sözlü tarih, aile hafızası, göç anlatıları, yer adları ve etnografik bilgiler yalnızca kapalı etkinliklerle sınırlı tutulmayacaktır. Pepûk Café, 2027 Temmuz ayında çevre köyleri kapsayan bir tarihî ve kültürel gezi programı hazırlamayı hedeflemektedir.

Bu çalışma, köyleri yalnızca ziyaret etmeyi değil; her köyün hafızasını, aile bağlarını, göç hikâyelerini, üretim kültürünü, sosyal dokusunu ve geleceğe taşıdığı potansiyeli görünür kılmayı amaçlar. Bu nedenle proje, Hafızanın İzinde haftasının saha ayağı ve devam eden bellek çalışması olarak değerlendirilir.

Gönüllü Çağrısı

Yerel köy rehberleri

Her köyde 1–2 gönüllü rehberin kendi köyünü yaklaşık 30 dakika içinde tanıtması hedeflenmektedir. Anlatım, köy meydanında, tarihî bir noktada ya da hafıza taşıyan uygun bir mekânda yapılabilir.

Rehber anlatılarında özellikle şu başlıklar öne çıkarılır:

Köyün kısa tarihi
Kuruluş hikâyesi ve önemli aileleri
Akrabalık bağları ve aile yapısı
Çevre köylerle ilişkiler
Evlilik bağları ve sosyal bağlantılar
Avrupa'ya göç süreci ve etkileri
Tarım, hayvancılık ve ekonomik yaşam
Meydanlar, çeşmeler, camiler, eski yapılar ve hafıza mekânları
Bugünkü sorunlar ve gelecekteki potansiyel

Organizasyon gönüllüleri

Otobüs yolculuğu sırasında katılımcılara eşlik edecek, yolculuk düzenini destekleyecek ve genel akışı kolaylaştıracak gönüllüler de bu hazırlık sürecine dâhil edilir.

Organizasyon gönüllülerinden beklenen destek başlıkları şunlardır:

Otobüs içi bilgilendirme
Katılımcı takibi
Mola ve iniş-biniş düzeni
Yaşlılara destek
Çocukların güvenliğini gözetme
Genel koordinasyon ve iletişim desteği

Bu çağrı, Hafızanın İzinde haftasında başlatılan arşivleme ve sözlü tarih çalışmalarının çevre köylerle birlikte genişletilmesi için bir ön hazırlık niteliği taşır.

Katılım ve Kayıt

Topluma açık etkinlikler ayrıca belirtilmediği sürece ücretsizdir.

Belgesel, dijitalleştirme ve arşiv atölyeleri için ön kayıt alınabilir.

Fotoğraf ve etnografik nesne getirecek kişilere önceden bilgilendirme yapılmalıdır.

Konuşmacılar, sanatçılar, kolaylaştırıcılar ve kayıt bağlantıları kesinleştikçe sayfa güncellenecektir.

Kesinleşmemiş ücret, isim, kontenjan veya bağlantı bu sayfada ilan edilmez.

Etik, Mahremiyet ve Arşivleme İlkeleri

Bilgi kutusu: Fotoğraf, video, ses, sözlü tarih ve etnografik malzeme çalışmaları açık izin, doğru kayıt ve mahremiyet ilkeleriyle yürütülür.

Fotoğraf, video, ses ve sözlü tarih kayıtları için açık izin alınır.
Katılımcı istemediği sürece özel ve ailevi bilgiler yayımlanmaz.
Çocukların kayıtları için ebeveyn veya yasal temsilci izni alınır.
Eski fotoğraflar ve belgeler sahiplerinden kayıtla teslim alınır ve zarar verilmeden iade edilir.
Etnografik nesnelerin sahibi ve ödünç durumu açıkça kaydedilir.
Ödünç alınan nesneler kurumun mülkiyeti gibi sunulmaz.
Hassas göç, ölüm, ağıt ve aile anlatılarında mahremiyet korunur.
Kilam, stran ve sözlü anlatılar bağlamından koparılarak yayımlanmaz.
Dijital dosyalar standart adlandırma, yedekleme ve erişim kurallarıyla korunur.

Organizasyon Notları

Belgesel, dijitalleştirme ve arşiv atölyeleri için çalışma akışı önceden planlanmalıdır.
Fotoğraf, belge ve etnografik nesne kabul masalarında sahiplik, ödünç durumu ve izin kayıtları eşzamanlı tutulmalıdır.
Eski fotoğrafların taranması ile etnografik nesnelerin sergilenmesi sırasında zarar vermeyen ekipman ve taşıma düzeni kullanılmalıdır.
Gençlerin hazırladığı kısa videolar için temel dosya adlandırma ve teslim düzeni önceden belirlenmelidir.
Sergi ve köy tiyatrosu bölümleri için pano, etiket, gösterim ve kayıt düzeni program öncesinde hazırlanmalıdır.
Her gün sonunda kısa bir kayıt değerlendirmesi alınması hafta raporunun hazırlanmasını kolaylaştıracaktır.

İletişim ve Duyurular

Bu sayfada yalnızca doğrulanmış program bilgileri yer almaktadır.

Konuşmacılar, sanatçılar, kolaylaştırıcılar ve kayıt bağlantıları kesinleştikçe sayfa güncellenecektir.

Kesinleşmemiş konuşmacı, sanatçı, sponsor, ücret, kontenjan veya kayıt bağlantısı bilgileri bu sayfada ilan edilmez.

Bu sürümde yeni bir telefon numarası, e-posta adresi veya kayıt bağlantısı eklenmemiştir.

Ayrıca bakınız