Şeşbendî

Kulu–Cihanbeyli Etnografya Müzesi sitesinden
17.28, 20 Şubat 2026 tarihinde Gcelep (mesaj | katkılar) tarafından oluşturulmuş 331 numaralı sürüm (" Şeşbendî, çoğunlukla düğünlerden sonra akşamları halkın toplandığı dîwan ortamlarında söylenen bir müzikal formdur. Yapısal ve ritmik açıdan karmaşık özellikler taşıdığı için çözümlemesi oldukça güçtür. = Biçimsel özellikler = * Yarı serbest formlar içinde, beyt benzeri bir yapı gösterir. * Ritim kalıpları iç içe ve karmaşıktır. * Sözlerde sıkça ulama (lihev anîn), ekleme ve kısal..." içeriğiyle yeni sayfa oluşturdu)
(fark) ← Önceki sürüm | Güncel sürüm (fark) | Sonraki sürüm → (fark)


Şeşbendî, çoğunlukla düğünlerden sonra akşamları halkın toplandığı dîwan ortamlarında söylenen bir müzikal formdur. Yapısal ve ritmik açıdan karmaşık özellikler taşıdığı için çözümlemesi oldukça güçtür.

Biçimsel özellikler

  • Yarı serbest formlar içinde, beyt benzeri bir yapı gösterir.
  • Ritim kalıpları iç içe ve karmaşıktır.
  • Sözlerde sıkça ulama (lihev anîn), ekleme ve kısaltma teknikleri kullanılır.
  • Sessiz harfler kelimeler arasında bağlanarak akıcı bir yapı oluşturur.
  • Şeşbendî makamlarında sabit bir koro (toplu eşlik) genellikle yoktur ya da çok sınırlıdır.
  • Genellikle dört ya da beş kişi tarafından halka biçiminde icra edilir.

İçerik ve dil özellikleri

Şeşbendîlerin konuları toplumsal olaylara dayanır. Sözleri oldukça özgündür ve çoğu zaman yalnızca icracılar tarafından tam olarak bilinir ve anlaşılır. Dinleyiciler için metni kavramak zor olabilir. Bunun nedenlerinden biri, ağır dîwan ortamlarında söylenmesi ve kelime sonlarında sıkça “ya” ve “ha” gibi ek seslerin kullanılmasıdır.

Kültürel bağlam

Şeşbendî ve Heyranok formlarının benzerleri Süryani müziğinde de görülmektedir. Ayrıca Botan bölgesinde, özellikle Goyî toplulukları arasında görülen Bêrîte formu da iki kişi tarafından icra edilir ve tekrar bölümleri yine iki kişi tarafından söylenir.

Şeşbendî, söz yapısı ve ritmik çeşitliliği bakımından Mûzîka Kurdî içinde özgün ve karmaşık bir tür olarak değerlendirilmektedir.