Orta anadolu kürtlerinin Avrupa'ya göç etmeleri

Kürtler, Türkiye'de genellikle Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinde yoğun olarak bulunmalarına rağmen, Orta Anadolu bölgesinde de uzun bir yerleşim geçmişine sahip bir Kürt nüfusu mevcuttur. Bu nüfus, Konya, Ankara, Aksaray, Kırşehir ve Sivas gibi şehirlerde dağılmış olup, "Konya Ovasındaki Kürtler" veya "Orta/İç Anadolu Kürtleri" olarak tanımlanmaktadır. Bu topluluk, tarihsel süreç boyunca çeşitli dönemlerde ve çeşitli nedenlerle Kürdistan'dan göç etmiş veya göç ettirilmiş olup, Orta Anadolu'nun yerleşik bir nüfus grubu haline gelmiştir.

Orta Anadolu, Türkiye'nin coğrafi olarak tanımlanan bir bölgesidir. Osmanlı Devleti döneminde merkezi Amasya olan bir eyaleti ifade ederken, günümüzde Türkiye Cumhuriyeti'nin üzerinde kurulu olduğu daha geniş toprak parçasına Anadolu denmektedir. Günümüz idari sınırlarına göre, Orta Anadolu bölgesi Kastamonu-Sinop ve Burdur-Isparta ile Adana-Kahramanmaraş illerinin köşe noktalarını oluşturduğu ve Anadolu coğrafyasının merkezini kapsayan bir üçgeni andıran bölgedir. Ancak, Kürt topluluklarının uzun yıllardır yerleşik olduğu Orta Anadolu Bölgesi, coğrafi anlamdaki "İç Anadolu" bölgesinin biraz dışına taşmaktadır.

Orta Anadolu Kürtleri, homojen bir topluluk olarak görülmemelidir. Her aşiret, kendine özgü özelliklere sahip olup, bu özellikler toplumsal örgütlenme ve dil kullanımı gibi alanlarda farklılık gösterebilir. Örneğin, Ankara'nın Haymana ilçesinde yaşayan Kürtler ile Kırşehir'in Kaman ilçesindeki Kürt toplulukları birçok açıdan birbirlerinden farklıdır. Bu nedenle, Orta Anadolu Kürtleri, farklı aşiret bağları nedeniyle bütüncül bir bakış açısıyla ele alınamaz.

Orta Anadolu bölgesinde, Ankara'nın Polatlı, Haymana, Şereflikoçhisar ve Balâ ilçeleri; Konya'nın Kulu, Cihanbeyli, Yunak, Çeltik, Sarayönü ve Kadınhanı ilçelerinde önemli bir Kürt nüfusu yerleşmiştir. Ayrıca, Kırşehir'in Kaman ve Çiçekdağı ilçeleri, Çankırı, Aksaray, Yozgat, Çorum, Amasya, Niğde ve Tokat gibi bölgelerde de uzun yıllardır Kürtlerin yaşadığı bilinmektedir. Bu Kürt topluluklarının her biri, ayrı bir araştırma konusu olabilecek düzeyde farklı özellikler taşımaktadır.

Son yıllarda Orta Anadolu Kürtleri üzerine yapılan çalışmalar artmış, ancak bu toplulukların farklı özellikleri nedeniyle bütüncül yaklaşımlar derinlemesine analizleri zorlaştırmıştır. Bu çalışmada, Konya'nın Kulu ve Cihanbeyli ilçelerinde yaşayan Kürt topluluklarına odaklanılmıştır. Bu seçim, çalışmanın temel tezini doğrudan etkilemektedir. Çalışmada, Konya'nın Kulu ve Cihanbeyli ilçelerinde yaşayan Kürt topluluğunun toplumsal ve siyasal oluşumu bütüncül bir şekilde incelenmiştir.

Bu çalışmanın çıkış noktası, Orta Anadolu bölgesinde Kürtlerin nasıl kimliklerini muhafaza ettiği sorusudur. Bu sorunun yanıtı olarak Konya'nın Kulu ve Cihanbeyli ilçelerinde yaşayan Kürtlerin Avrupa'ya göç etmelerine odaklanılmıştır. Bu iki ilçe Orta Anadolu bölgesinde Avrupa ülkelerine en çok göç eden ilçelerdir. Kulu ve Cihanbeyli ilçelerine bağlı köylerde her haneden en az bir üyesinin Avrupa'da yaşadığı söylenebilir. Bu nedenle, bu çalışmada Avrupa ülkelerine yapılan göç ile etnik kimliksel siyasallaşma arasındaki ilişki ve sonuçları anlamak üzere Kulu ve Cihanbeyli ilçelerinde yaşayan Kürtlere odaklanılmıştır. Kulu ve Cihanbeyli ilçeleri idari sınırlar olarak ayrı olsa da, çalışmada bir bütün olarak ele alınmıştır. Kulu ve Cihanbeyli ilçelerinin etrafında yer alan Kürt köyleri arasında kültürel, ekonomik ve sosyal anlamda benzerlikler vardır. Bölgedeki insanlar kendilerini tanımlarken ilçe isimlerinden daha çok köylerinin isimlerini kullanır. Bu nedenle, çalışmada bölge bir bütün olarak ele alınmıştır. Bu çalışmada "siyasallaşma" ve "Kürt siyasal davranış" kavramları kullanılmaktadır. Siyasallaşma kavramı, Kürtlerin siyasal davranışlarının yaygınlaşmasını ifade etmektedir. Kürt siyasal davranış kavramı ise, Kürtlerin etnik kimliklerini önceleyen politik taleplerin Orta Anadolu Kürtleri arasında yaygınlaşmasını ifade etmektedir. Bu çalışmada özellikle, Kulu ve Cihanbeyli ilçelerinde yaşayan Kürtlerin ve bu bölgeden Avrupa'ya göç etmiş olan kişi ve grupların oy verme tercihleri üzerinden siyasal davranışları değerlendirilecektir. Kitabınız Orta Anadolu bölgesinden Avrupa ülkelerine göç eden Kürtlerin etnik kimliği üzerinden siyasallaşma süreçlerini ve bu sürecin Kulu ve Cihanbeyli'ye taşınmasını konu almaktadır. Bu bağlamda, kitabınızda Avrupa'da yaşayan Kürtlerin siyasallaşma sürecine odaklanılmış ve ayrıca bu siyasallaşmanın aile ve yakın çevreler aracılığıyla Kulu ve Cihanbeyli'ye taşınmasına da değinilmiştir. Bu çalışmada kullanılan yaklaşım iki düzeyli bir düşünme biçimidir. Çalışmamız, Orta Anadolu bölgesinde yerleşik olan Kürt topluluklarının siyasallaşma sürecini ve bu sürecin dinamiklerini araştırmaktadır. Bu bağlamda, Avrupa ülkelerine yapılan göçün temel nedenleri, Orta Anadolu Kürtlerinin tarihsel göçleri, Kulu ve Cihanbeyli'deki diğer topluluklarla olan ilişkileri ve bölgedeki Kürt topluluklarının sosyal, ekonomik ve kültürel özellikleri de inceleme kapsamına alınmıştır. Ayrıca, Kulu ve Cihanbeyli'de uzun zamandır bir arada yaşayan farklı etnik topluluklar arasında şiddet içeren ciddi bir çatışma olmamasının nedenleri de araştırılmaktadır. Bu çalışma, Kürt meselesinin çözümünde Orta Anadolu Kürtlerinin özgün yeri ve rolünün anlaşılmasına katkıda bulunmayı amaçlamaktadır. Orta Anadolu Kürtleri hakkında yapılan çalışmaların azlığı ve bölgedeki Kürtlerin farklı aşiret bağları nedeniyle bütüncül bir bakış açısı ile ele alınamaması, bu çalışmanın önemini arttırmaktadır. Bu kitabın amacı, Kulu ve Cihanbeyli'de yaşayan Kürt topluluklarının, muhafazakâr ve milliyetçi düşünce yapısının yoğun olduğu bilinen Anadolu'nun iç kesimlerinde, nasıl bir Kürt siyasallaşma sürecinde olduklarının açığa çıkartmaktır Bu nedenle, çalışmamda Kulu ve Cihanbeyli'de görüşmelerde çekingenliği aşmaya çalıştım. Aynı zamanda, Kürt meselesinin çözümüne yönelik siyasal taleplerin tartışılmasının yanı sıra, Kürtlerin yaşamlarının diğer yönlerine odaklanmaya çalıştım. Bu yolla, Kürtlerin sadece bir siyasi gruplaşma olarak değil, aynı zamanda bir kültür, tarih ve ekonomi olarak da ele alınabileceklerini göstermeye çalıştım. Ancak, bazı görüşmelerde ürkek bir tavır sergileyen bireylerle yapılan görüşmelerde, verilerin elde edilmesinde sıkıntılar yaşandı. Bununla birlikte, elde ettiğim verilerin yeterli olması ve çalışmamın amacına uygunluğu nedeniyle, yapılan alan araştırması verileri çalışmamın temel veri kaynağı olarak kullandım. Bu nedenle, bu çalışmada, Avrupa'ya yapılan göçün yanı sıra, Kulu ve Cihanbeyli'deki Kürt topluluklarının sosyal, ekonomik ve kültürel özellikleri de değerlendirilerek, Kürt etnik temelli siyasallaşma sürecinin belirleyici dinamiklerinin daha iyi anlaşılmasına çalışılmıştır. Bu amaç doğrultusunda, özellikle Avrupa ülkelerine yapılan göç ve etnik kimliksel siyasallaşma arasındaki ilişki incelendi. Ayrıca, Kulu ve Cihanbeyli ilçelerinde yaşayan Kürtlerin sosyal, ekonomik ve kültürel özellikleri de çalışmanın kapsamına alındı. Araştırma sürecinde, yazılı kaynak eksikliği nedeniyle alan araştırması verilerine dayanıldı.