Haymanateyn’de Toplu Rişvan Yerleşimi ve Kimliğin Korunması
Haymanateyn’de Toplu Rişvan Yerleşimi ve Kimliğin Korunması
Tanım
Haymanateyn’de toplu Rişvan yerleşimi ve kimliğin korunması, Suat Dede’nin tezinde Rişvan hanelerinin birlikte yerleştirildiği köylerde dil ve kültürel aidiyetin daha güçlü biçimde sürdüğüne dair değerlendirmeyi ifade eder.[1]
Birlikte Yerleşim Mantığı
Dede, bazı Rişvan gruplarının yeni kurulan veya kendilerine tahsis edilen yerlerde toplu biçimde yerleştirildiğini belirtir.[2] Bu tür yerleşimlerde akrabalık, dil ve aşiret hafızası daha yoğun biçimde korunabilmiştir.[1]
Dağınık İskâna Karşıtlık
Tez, mevcut köylere dağınık biçimde yerleştirilen hanelerin daha hızlı eridiğini; buna karşılık toplu yerleşen grupların etnik ve kültürel kimliklerini daha büyük ölçüde koruduğunu ileri sürer.[1] Bu karşılaştırma, sedanterleşmenin sonuçlarının her yerleşim biçiminde aynı olmadığını gösterir.
Dil ve Kültürel Süreklilik
Dede’nin saha çalışması, bazı köylerde Kürtçenin, alt grup adlarının ve konargöçer kültüre ilişkin pratiklerin uzun süre yaşamaya devam ettiğini gösterir.[3] Tez bu durumu, birlikte yerleşimin sağladığı topluluk yoğunluğu ile ilişkilendirir.[1]
Değerlendirme
Toplu yerleşim, Rişvanların Orta Anadolu’daki tarihini yalnızca bir iskân başarısı olarak değil, aynı zamanda kültürel süreklilik stratejisi olarak da okumayı mümkün kılar.[1]
Ayrıca Bakınız
- Haymanateyn’de Dağınık Rişvan İskânı
- Rişvanlarda Akrabalık Bağları
- Rişvanlarda Konargöçer Kültürün Sürekliliği
Dipnotlar
Kaynakça
- Suat Dede, From Nomadism to Sedentary Life in Central Anatolia: The Case of Rişvan Tribe (1830–1932), yüksek lisans tezi, Bilkent University, 2011.