Bîrê Dîlan/ku
Bîrê Dîlan efsaneyeke xemgîn e ku ji aliyê civakên kurd ên piştî sirgûna Dersimê li Konya bicih bûyî hatî afirandin û di bîra civakî de cih girtîye.
Li gorî çavkaniyan, çîroka vê efsaneyê bi vî awayî ye:
- Sirgûn û windabûn: Efsane trajediya jineke ku piştî bûyerên Dersimê yên 1937–1938'an hate sirgûnkirin bo Konyayê vedibêje.
- Windabûna malbatê: Di rêwîtiya sirgûnê û di pêvajoyê de ev jin malbata xwe winda dike.
- Bîrek ji hêstiran çêbûyî: Li gorî çîrokê, li cihê ku hêstirên vê jina ku malbata xwe winda kirî rijiyan bîrek çêbûye.
Ev efsane nimûneyeke girîng a edebiyata devkî ye ku ezmûna sirgûnê, bêriya welat û êşên ku Kurdên Anatoliya Navîn kişandine sembolîze dike.