Rişvanlarda Deve Yetiştiriciliği sayfasının kaynağını görüntüle

= Rişvanlarda Deve Yetiştiriciliği =

== Tanım ==
'''Rişvanlarda Deve Yetiştiriciliği''', Suat Dede’nin tezinde Rişvan topluluklarının geçim ekonomisi içinde deve yetiştiriciliğinin yerini ve sedanterleşme sonrasındaki devamlılığını ele alan başlıktır.<ref name="dede2011p80">Suat Dede, ''From Nomadism to Sedentary Life in Central Anatolia: The Case of Rişvan Tribe (1830–1932)'', yüksek lisans tezi, Bilkent University, 2011, s. 80-81.</ref>

== Geçim Ekonomisindeki Yeri ==
Teze göre Rişvanlar gibi konargöçer topluluklar koyun, keçi ve deve yetiştiriciliğinde uzmanlaşmıştı.<ref name="dede2011p78">Suat Dede, aynı eser, s. 78-80.</ref> Bu uzmanlaşma yalnızca hayvan varlığıyla ilgili değil, hareketlilik, taşıma ve bölgesel ekonomiyle de doğrudan bağlantılıydı.

== Appendix A Verileri ==
Appendix A köy kayıtlarında birçok yerleşimde deve yetiştiricisi haneler kaydedilmiştir.<ref name="dede2011app">Suat Dede, aynı eser, Appendix A.</ref> Konakgörmez, Cihanşah, Kerpiç, Kepenekçi Kalesi ve Karagedik gibi köyler bu bakımdan öne çıkar.<ref name="dede2011app" /> Özellikle Cihanşah’ta 15, Konakgörmez’de 11, Küçükgökgöz’de 9 ve Karagedik’te 8 deve yetiştiricisi hanenin kaydedilmiş olması, bu faaliyetin bazı köylerde yoğunlaştığını gösterir.<ref name="dede2011app" />

== Taşımacılık ile İlişkisi ==
Dede, Osmanlı Devleti’nin konargöçerlerden taşımacılık alanında da yararlandığını belirtir.<ref name="dede2011p80" /> Deve yetiştiricileri bu iş için özellikle uygun görülmüştür. Tezde 1859-1860 kayıtlarına dayanarak Haymanateyn’e yerleşen 457 Rişvan hanesinden 81’inin deve yetiştiriciliği ile meşgul olduğu ifade edilir.<ref name="dede2011p80" /> Aynı bölümde özellikle Sefkanlı Cemaati’ne bağlı Kerpiç, Konakgörmez ve Cihanşah köylerinin bu konuda uzmanlaştığı belirtilir.<ref name="dede2011p80" />

== Sedanterleşme Sonrasında Süreklilik ==
Sözlü tarih verileri, deve yetiştiriciliğinin sedanterleşme sonrasında da hemen ortadan kalkmadığını gösterir. Dede’nin Kerpiç’te yaptığı görüşmelerde yaşlı anlatıcılar, köyde deve yetiştiriciliğinin 1960’lara kadar sürdüğünü hatırlatır.<ref name="dede2011p80" /> Bu bilgi, appendix kayıtları ile yerel hafıza arasında önemli bir süreklilik kurar.

== Değerlendirme ==
Rişvanlarda deve yetiştiriciliği, yalnızca eski konargöçer ekonominin bir kalıntısı değildir. Haymana’daki yerleşik hayatın ilk dönemlerinde de hem geçim hem taşımacılık bakımından işlevini korumuş, ancak tarımın güçlenmesiyle zaman içinde ağırlığını kaybetmiştir.<ref name="dede2011p78" /><ref name="dede2011p80" />

== Ayrıca Bakınız ==
* [[Rişvanlarda Hayvancılıktan Tarıma Geçiş]]
* [[Haymana’da Rişvan Köylerinin Meslek Yapısı]]
* [[Rişvanlarda Çobanlık ve Şivanlık]]
* [[Rişvanlarda Ekonomik Dönüşüm]]

== Dipnotlar ==
<references />

== Kaynakça ==
* Suat Dede, ''From Nomadism to Sedentary Life in Central Anatolia: The Case of Rişvan Tribe (1830–1932)'', yüksek lisans tezi, Bilkent University, 2011.

[[Kategori:Rişvan Aşireti]]
[[Kategori:Haymana Kürtleri]]